Ba không sợ bệnh. Ba sợ con phải bỏ việc vì ba. Câu đó ba chưa bao giờ nói ra, nhưng hiểu được tâm lý người cao tuổi bệnh sợ làm gánh nặng là bước đầu để gia đình chăm sóc ba mẹ đúng cách và giữ cho họ cảm giác có phẩm giá.
Nỗi sợ ấy hiện diện trong từng lần ba từ chối gọi con lúc đêm khuya, từng lần ba nói “thôi khỏi cần” dù đang cần, từng lần ba ăn ít đi vì “đỡ phải lo nhiều”. Nhiều gia đình chỉ nhận ra khi đã có chuyện xảy ra.
Thế hệ của ba mẹ được nuôi dạy để không nhờ vả
Thế hệ ba mẹ chúng ta lớn lên trong những năm tháng khó khăn, khi tự lực được xem là đức tính và nhờ vả bị coi là yếu đuối. Cả đời họ lo cho con, lo cho gia đình. Giờ đảo chiều, phải nhận sự chăm sóc từ con, với nhiều người không đơn giản là bất tiện mà như mất đi một phần con người mình.
Vì vậy, câu họ nói nhiều nhất thường không phải “ba đau” mà là “thôi khỏi, ba tự làm được”, dù thật ra không làm được. Những người làm công việc chăm sóc người cao tuổi cũng hay nhắc đến điều này: với không ít người lớn tuổi, nỗi sợ làm phiền con cháu còn lớn hơn nỗi sợ bệnh tật. Họ chịu đau, chịu khát, chịu mất ngủ để không phải gọi con vào lúc không tiện.
Những dấu hiệu cho thấy ba mẹ đang mặc cảm
Nỗi sợ thành gánh nặng hiếm khi được nói thẳng. Nó thường lộ ra qua những hành vi nhỏ mà gia đình dễ bỏ qua:
- Từ chối giúp đỡ dù rõ ràng đang gặp khó, hay nói “để lát nữa”.
- Ăn ít, uống ít, nhất là buổi tối, để hạn chế phải đi vệ sinh.
- Hay xin lỗi, cảm ơn quá mức khi được giúp những việc nhỏ.
- Tránh nhắc đến cảm giác đau hay khó chịu trong người.
- Hỏi đi hỏi lại về chi phí thuốc men, tiền viện phí.
- Ít nói, thu mình, không còn hứng thú với những việc trước đây yêu thích.
Nếu ba mẹ buồn bã kéo dài, mất ngủ nhiều, bỏ ăn hoặc nói những câu bi quan về bản thân, hãy trao đổi với bác sĩ để được hỗ trợ kịp thời. Bạn cũng có thể đọc thêm chuyên mục tâm lý người bệnh để hiểu ba mẹ hơn.
Cách gia đình vô tình khiến nỗi sợ đó tệ hơn
Nhiều việc gia đình làm với ý tốt lại vô tình xác nhận nỗi sợ của ba mẹ:
- Bàn chuyện chi phí điều trị trước mặt ba. Ba nghe thấy một điều: mình đang tốn tiền của con.
- Anh chị em đến thăm rồi thì thầm bàn về “tình trạng của ba”. Ba biết mình đang là chủ đề được thảo luận.
- Làm thay mọi việc. Ba không còn được làm gì trong chính ngôi nhà của mình.
- Thở dài, nhìn đồng hồ khi được gọi. Ba nhớ rất lâu và lần sau sẽ không gọi nữa.
Những điều đó không sai về ý định, nhưng ảnh hưởng đến ba mẹ là thật.
Ba điều trả lại phẩm giá cho ba mẹ
Giữ cho ba mẹ một vai còn nguyên
Vẫn hỏi ý kiến ba về chuyện trong nhà. Vẫn để mẹ dạy cháu học bài, kể chuyện ngày xưa. Vẫn đưa ba xem sổ chi tiêu như trước. Người bệnh chịu được việc phải nằm, điều khó chịu nhất là bị chuyển từ vai người quyết định sang vai người chỉ được chăm.
Đặt quyền chủ động trong tay ba mẹ
Để ba tự điều chỉnh tư thế, tự với lấy ly nước, tự gọi khi cần. Bố trí đèn ngủ, điện thoại, chuông gọi trong tầm tay. Những việc nhỏ đó là bằng chứng ba vẫn còn kiểm soát được một phần ngày của mình.
Đừng bàn chi phí trước mặt ba mẹ
Khi cần bàn chuyện tiền bạc, hãy ra ngoài phòng. Ba mẹ không cần biết từng con số, ba mẹ cần biết con không coi mình là gánh nặng. Một câu nói như “con lo được, ba yên tâm” có thể giúp ba ngủ ngon hơn cả viên thuốc.
Thiết bị đúng cũng là một cách giữ phẩm giá
Mỗi việc ba mẹ tự làm được là một lần không phải nhờ ai, và cũng là một lần không phải cảm thấy mình là gánh nặng. Đây là lý do một chiếc giường phù hợp quan trọng hơn nhiều người nghĩ.
- Giường chỉnh điện có remote: ba mẹ tự nâng lưng từ 0 đến 85 độ để ngồi dậy, tự hạ xuống khi muốn nghỉ. Giường điện 1 chức năng đã có bô vệ sinh tích hợp, còn bản 2 chức năng thêm nâng hạ chân tạo tư thế ngồi.
- Thanh chắn hai bên: có chỗ bám để tự trở mình, bớt lo lăn ngã.
- Bàn ăn đặt trên giường: tự ăn uống, đọc sách mà không cần người đỡ.
- Giải pháp vệ sinh tại giường: với giường đa năng xả thải tự động, người bệnh đi vệ sinh qua bô tích hợp, chất thải được nghiền và bơm về đường thoát nước bằng nút bấm remote. Đây là hệ thống độc quyền của Nhân Đại Thành, giúp giảm những lần phải nhờ con vào việc tế nhị nhất.
Nếu gia đình băn khoăn chọn loại nào, bài cách chọn giường y tế sẽ giúp bạn so sánh nhanh.
Câu hỏi thường gặp
Ba mẹ cứ nói “không cần” thì con nên làm gì?
Thay vì hỏi “ba cần gì không”, hãy đưa ra lựa chọn cụ thể như “ba muốn uống nước cam hay nước lọc”. Câu hỏi cụ thể khiến ba mẹ dễ nhận sự giúp đỡ hơn mà không thấy mình đang nhờ vả.
Ba mẹ có buồn khi thấy giường y tế trong nhà không?
Có thể lúc đầu. Hãy giới thiệu chiếc giường như công cụ giúp ba mẹ tự làm được nhiều việc hơn và để ba mẹ tự cầm remote thử. Nhiều người lớn tuổi thay đổi suy nghĩ khi thấy mình chủ động hơn.
Có thể thuê giường trước để ba mẹ làm quen không?
Có. Nhân Đại Thành cho thuê từ 2.000.000đ/tháng tùy loại giường, có cọc hoàn lại khi trả. Nếu muốn mua sau đó, phí đã thuê được trừ vào giá mua.
Ba mẹ không cần con làm thay mọi thứ, ba mẹ cần con giúp mình vẫn là chính mình. Nếu bạn muốn tìm giải pháp giúp ba mẹ chủ động hơn mỗi ngày, hãy gọi 0964 246 888 hoặc nhắn Zalo để được tư vấn.
